Nhau bong non là một trong những biến chứng sản khoa nguy hiểm, có thể xảy ra đột ngột trong thai kỳ và đe dọa trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng của cả mẹ và thai nhi. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường và đến cơ sở y tế kịp thời có ý nghĩa quan trọng trong việc hạn chế những biến chứng nghiêm trọng.
Nhau bong non là gì?
Bình thường, nhau thai bám vào thành tử cung và đóng vai trò cung cấp oxy, chất dinh dưỡng cho thai nhi trong suốt thai kỳ. Đồng thời, nhau thai cũng tham gia vận chuyển các chất thải từ thai nhi sang cơ thể người mẹ.
Nhau bong non xảy ra khi nhau thai bị bóc tách một phần hoặc hoàn toàn khỏi thành tử cung trước thời điểm em bé chào đời. Tình trạng này thường xuất hiện vào những tháng cuối thai kỳ và có thể diễn tiến nhanh chóng.
Khi nhau thai bị bong khỏi vị trí bám, quá trình trao đổi oxy và dinh dưỡng giữa mẹ và thai nhi bị ảnh hưởng. Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào diện tích nhau thai bị bong, lượng máu mất và tình trạng của mẹ cũng như thai nhi.
Nhau bong non nguy hiểm như thế nào?
Đối với người mẹ, nhau bong non có thể gây mất máu cấp tính. Trong trường hợp chảy máu nhiều, thai phụ có nguy cơ bị tụt huyết áp, sốc mất máu và rối loạn đông máu. Nếu không được cấp cứu và xử trí kịp thời, tình trạng này có thể đe dọa tính mạng.
Đối với thai nhi, nhau thai bị tách khỏi tử cung đồng nghĩa với việc nguồn cung cấp oxy và dưỡng chất bị suy giảm hoặc gián đoạn. Thai nhi có thể rơi vào tình trạng suy thai, thiếu oxy, sinh non, thậm chí thai chết lưu trong những trường hợp nặng.
Điều đáng lưu ý là mức độ chảy máu bên ngoài không phải lúc nào cũng phản ánh chính xác mức độ nguy hiểm. Có trường hợp máu bị giữ lại phía sau nhau thai và tích tụ trong tử cung, khiến thai phụ không nhận thấy tình trạng chảy máu âm đạo rõ ràng.
Dấu hiệu nhau bong non cần đặc biệt lưu ý
Nhau bong non có thể xuất hiện đột ngột. Một số dấu hiệu thường gặp mà mẹ bầu cần chú ý gồm:
- Chảy máu âm đạo, đặc biệt trong 3 tháng cuối thai kỳ. Tuy nhiên, không phải trường hợp nhau bong non nào cũng có biểu hiện chảy máu ra ngoài. Khoảng 20% trường hợp có thể xảy ra tình trạng máu bị giữ lại trong tử cung.
- Đau bụng hoặc đau lưng xuất hiện đột ngột, mức độ đau có thể từ âm ỉ đến dữ dội.
- Tử cung co cứng, gò cứng bất thường, có cảm giác căng cứng liên tục hoặc các cơn co xuất hiện dồn dập.
- Trong một số trường hợp, thai phụ có thể nhận thấy thai máy giảm hoặc bất thường, đây có thể là dấu hiệu thai nhi đang bị ảnh hưởng.
Các triệu chứng trên có thể không xuất hiện đồng thời. Vì vậy, bất kỳ thai phụ nào đang mang thai, đặc biệt ở giai đoạn cuối thai kỳ, nếu xuất hiện chảy máu âm đạo, đau bụng dữ dội hoặc tử cung gò cứng bất thường đều cần được đưa đến cơ sở y tế để kiểm tra ngay.
Làm gì khi nghi ngờ nhau bong non?
Nhau bong non là tình trạng cần được đánh giá y tế khẩn cấp. Khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ, thai phụ không nên tự theo dõi tại nhà hoặc chờ triệu chứng tự giảm.
Gia đình nên đưa mẹ bầu đến cơ sở y tế có chuyên khoa sản càng sớm càng tốt. Tại đây, bác sĩ sẽ đánh giá tình trạng của mẹ, theo dõi tim thai và thực hiện các kiểm tra cần thiết để xác định nguyên nhân cũng như mức độ ảnh hưởng đến thai nhi.
Tùy từng trường hợp, bác sĩ sẽ đưa ra hướng xử trí phù hợp, dựa trên tuổi thai, tình trạng chảy máu, mức độ bong nhau, tình trạng sức khỏe của mẹ và diễn biến của thai nhi.
Có thể phòng ngừa nhau bong non không?
Không phải tất cả trường hợp nhau bong non đều có thể phòng ngừa hoàn toàn. Tuy nhiên, mẹ bầu có thể chủ động hạn chế một số yếu tố nguy cơ bằng cách:
- Không hút thuốc và không sử dụng các chất kích thích trong thai kỳ.
- Theo dõi và kiểm soát huyết áp theo hướng dẫn của bác sĩ, đặc biệt đối với những thai phụ có tiền sử hoặc nguy cơ tăng huyết áp.
- Hạn chế nguy cơ va chạm, chấn thương vùng bụng. Nếu không may bị té ngã hoặc gặp chấn thương, mẹ bầu cần đi kiểm tra ngay cả khi chưa xuất hiện triệu chứng bất thường.
- Khám thai định kỳ và đúng lịch hẹn, giúp bác sĩ theo dõi sức khỏe của mẹ, sự phát triển của thai nhi và phát hiện sớm các bất thường nếu có.
- Khi xuất hiện dấu hiệu bất thường trong thai kỳ, cần chủ động liên hệ với cơ sở y tế để được tư vấn và thăm khám.
Chủ động nhận biết dấu hiệu bất thường để bảo vệ mẹ và bé
Nhau bong non là biến chứng sản khoa có thể diễn tiến nhanh và để lại hậu quả nghiêm trọng nếu không được phát hiện, xử trí kịp thời. Vì vậy, việc trang bị kiến thức về các dấu hiệu cảnh báo và duy trì lịch khám thai đều đặn là rất cần thiết đối với mỗi mẹ bầu.
Đặc biệt, không nên chủ quan khi xuất hiện chảy máu âm đạo, đau bụng hoặc đau lưng đột ngột, tử cung gò cứng bất thường hay thai máy giảm. Trong những tình huống này, mẹ cần được đưa đến cơ sở y tế để bác sĩ sản khoa kiểm tra càng sớm càng tốt.
Trên hành trình chờ đón bé con, nếu mẹ có bất kỳ thắc mắc nào về sức khỏe thai kỳ, hãy chủ động chia sẻ với bác sĩ để được tư vấn và hướng dẫn phù hợp.
Phòng khám Sản Phụ khoa – Hiếm muộn – Tiêm chủng ThS. BS Võ Thị Thu Nguyệt
Địa chỉ: Số 9, Trần Thị Nhượng, Phường Sa Đéc, Tỉnh Đồng Tháp
Zalo đặt lịch: 082 239 3739